მოკლედ
- ჯიმ ჩანოსი (Jim Chanos) ამერიკელი ინვესტორია, რომელიც აქციების ვარდნაზე ფსონით — მოკლე პოზიციებით — სპეციალიზდება.
- ყველაზე ცნობილია იმით, რომ 2000 წელს Enron-ის თაღლითობა დაინახა, სანამ კომპანია დაინგრეოდა.
- ათწლეულობით ეძებდა კომპანიებს, რომელთა ანგარიშები რეალობას არ ასახავდა.
- ყველა ფსონი არ გაუმართლა — მაგალითად, წლების განმავლობაში Tesla-ს წინააღმდეგ ფსონი წამგებიანი აღმოჩნდა.
ბავშვობა და განათლება
ჩანოსი 1957 წელს მილუოკიში, ბერძენი ემიგრანტების ოჯახში დაიბადა; ოჯახს ქიმწმენდების ქსელი ჰქონდა. იელში თავიდან მედიცინას სწავლობდა, მაგრამ ეკონომიკაზე გადავიდა.
კარიერის გზა
კარიერა ანალიტიკოსად დაიწყო. 1982 წელს, სულ 24 წლისამ, ანგარიშში დაწერა, რომ ცნობილი სადაზღვევო კომპანია Baldwin-United პრობლემაშია — მაშინ, როცა ყველა მის აქციას ყიდულობდა. რამდენიმე თვეში კომპანია გაკოტრდა. 1985 წელს საკუთარი ფირმა, Kynikos Associates, დააარსა (ბერძნულად „ცინიკოსი“).
Enron-ის ამბავი
2000 წელს ჩანოსმა ენერგეტიკული გიგანტის, Enron-ის, ანგარიშები შეისწავლა. ხედავდა, რომ კომპანია მოგებას მომავალი კონტრაქტების წინასწარი შეფასებით აჩვენებდა, რეალური ფული კი ცოტა შემოდიოდა. ჩანოსი ჟურნალისტებს ესაუბრებოდა და მისი ეჭვები მედიაში გავრცელდა. 2001 წლის ბოლოს Enron გაკოტრდა — ეს იყო აშშ-ის ისტორიის ერთ-ერთი უდიდესი კორპორაციული სკანდალი.
წარუმატებლობები
- Tesla: ჩანოსი წლების განმავლობაში აკრიტიკებდა Tesla-ს და მის ვარდნაზე დებდა ფსონს, მაგრამ აქცია მრავალჯერ გაიზარდა.
- ფონდების შემცირება: აღმავალ ბაზარზე მოკლე პოზიციების ფონდები ზარალს ნახულობდა და ინვესტორები ფულს იტანდნენ.
რა ვისწავლოთ ჩანოსისგან
- მოგება და ფული სხვადასხვაა. შეადარე წმინდა მოგება და ფულადი ნაკადი — დიდი სხვაობა გაფრთხილების ნიშანია. ნახე თავისუფალი ფულადი ნაკადი.
- წაიკითხე ანგარიშები. ჩანოსმა Enron-ის პრობლემა საჯარო დოკუმენტებში იპოვა — ნახე წლიური ანგარიში.
- მოკლე პოზიცია ძალიან სარისკოა. აქციის ფასი შეიძლება წლობით იზრდებოდეს, თუნდაც შენ მართალი იყო — ნახე მოკლე ჭყლეტა.