ინვესტორიმოკლედ
- ჯონ მერიუეზერი (John Meriwether) ამერიკელი ტრეიდერია, რომელიც Salomon Brothers-ში ობლიგაციების არბიტრაჟის განყოფილებას ხელმძღვანელობდა.
- 1994 წელს დააფუძნა ჰეჯ-ფონდი Long-Term Capital Management (LTCM), რომლის პარტნიორებს შორის ორი მომავალი ნობელიანტი იყო.
- 1998 წელს LTCM-მა უზარმაზარი ზარალი ნახა და ის ბანკების ჯგუფმა გადაარჩინა.
- მისი ისტორია ლევერიჯის საფრთხის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი მაგალითია.
Salomon Brothers-ის ვარსკვლავი
მერიუეზერი ჩიკაგოში გაიზარდა, ისწავლა ნორთვესტერნის უნივერსიტეტში და MBA ჩიკაგოს უნივერსიტეტში მიიღო. Salomon Brothers-ში მან ახალგაზრდა მათემატიკოსები და ეკონომისტები შეკრიბა, რომლებიც ობლიგაციების ფასებში მცირე შეუსაბამობებს ეძებდნენ. ეს ჯგუფი წლების განმავლობაში ბანკის ერთ-ერთი ყველაზე მომგებიანი ნაწილი იყო. მაიკლ ლუისის წიგნში „Liar's Poker“ მერიუეზერი ცივსისხლიანი მოთამაშის სახითაა აღწერილი.
1991 წელს მის ერთ-ერთ ტრეიდერს სახაზინო ობლიგაციების აუქციონზე წესების დარღვევა დაუდასტურდა. მერიუეზერი არ ყოფილა დარღვევის ავტორი, მაგრამ, როგორც ხელმძღვანელმა, პასუხისმგებლობა აიღო და კომპანია დატოვა.
LTCM: აღმავლობა და კრახი
1994 წელს მერიუეზერმა დააარსა LTCM და პარტნიორებად ყოფილი კოლეგები, ასევე მაირონ შოულზი და რობერტ მერტონი მიიწვია. ფონდმა პირველ წლებში ძალიან მაღალი შემოსავალი მოიტანა. სტრატეგია იყო: იყიდე იაფი და გაყიდე მსგავსი, მაგრამ ცოტა ძვირი აქტივი, და დაელოდე, სანამ ფასები ერთმანეთს მიუახლოვდება. რადგან ეს განსხვავებები მცირე იყო, ფონდი ვალით ზრდიდა პოზიციებს.
1998 წელს რუსეთის დეფოლტმა ბაზრები შეაშფოთა და ფასები პირიქით წავიდა. LTCM-მა რამდენიმე თვეში კაპიტალის დიდი ნაწილი დაკარგა. ნიუ-იორკის ფედერალური სარეზერვო ბანკის შუამავლობით 14 ბანკმა ფონდში ფული ჩადო, რათა მისი დაშლა ფინანსურ სისტემაში ჯაჭვურ რეაქციას არ გამოეწვია.
რა ვისწავლოთ მერიუეზერისგან
- ლევერიჯი ზარალსაც ადიდებს. ერთი და იგივე სტრატეგია ნასესხები ფულით გაცილებით სახიფათოა — ნახე ვალი კაპიტალთან.
- ლიკვიდობა კრიზისში ქრება. როცა ყველა ერთდროულად ყიდის, აქტივის სწრაფად გაყიდვა ძნელდება — ნახე ლიკვიდობა.
- ჭკვიანი გუნდიც შეიძლება შეცდეს. ყველაზე საშიში რისკი ხშირად ისაა, რასაც მოდელი იშვიათ შემთხვევად თვლის — ნახე რისკი.
