მოკლედ
- ჯოელ გრინბლატი (Joel Greenblatt) ამერიკელი ინვესტორია, რომელმაც 1985 წელს დააარსა Gotham Capital.
- მისმა ფონდმა ათწლეულის განმავლობაში ისტორიაში ერთ-ერთი საუკეთესო შედეგი აჩვენა.
- ცნობილია წიგნებით, რომლებიც რთულ იდეებს მარტივად ხსნის — განსაკუთრებით „The Little Book That Beats the Market“ და მისი „ჯადოსნური ფორმულა“.
- კოლუმბიის ბიზნეს სკოლაში წლების განმავლობაში ასწავლიდა ღირებულებით ინვესტირებას.
ბავშვობა და განათლება
გრინბლატი 1957 წელს ნიუ-იორკის შტატში დაიბადა. Wharton-ის ბიზნეს სკოლაში სწავლისას წაიკითხა სტატია ბენჯამინ გრეჰემის მეთოდზე — იაფი აქციების ყიდვაზე — და მიხვდა, რომ ბაზარი ყოველთვის რაციონალური არ არის. ამ აღმოჩენამ მისი კარიერა განსაზღვრა.
კარიერის გზა
სწავლის შემდეგ მცირე ხნით საინვესტიციო ფირმებში მუშაობდა, 1985 წელს კი, 27 წლისამ, თავისი ფონდი, Gotham Capital, დააარსა. ფონდი ფოკუსირებული იყო ე.წ. „სპეციალურ სიტუაციებზე“: კომპანიების გაყოფა, რესტრუქტურიზაცია, შერწყმები — მოვლენები, როცა აქციის ფასი ხშირად დროებით არასწორია.
შედეგები განსაკუთრებული იყო: ფონდი წლების განმავლობაში ყოველწლიურად საშუალოდ ათეულობით პროცენტით იზრდებოდა. 1995 წელს გრინბლატმა გარე ინვესტორებს ფული დაუბრუნა და საკუთარი კაპიტალის მართვა განაგრძო.
„ჯადოსნური ფორმულა“
2005 წელს გრინბლატმა გამოსცა მოკლე წიგნი, რომელიც, მისივე თქმით, თავისი შვილებისთვის დაწერა. მასში ხსნის, რომ კარგი ინვესტიცია ორ მარტივ კითხვაზე პასუხს ეფუძნება:
- რამდენად კარგია ბიზნესი? — რამდენ მოგებას აკეთებს კომპანია იმ კაპიტალზე, რომელსაც იყენებს.
- რამდენად იაფია? — რამდენ მოგებას იღებ შენ გადახდილ ფასზე.
ამ ორი ნიშნით აქციების დალაგება და საუკეთესოების ყიდვა არის „ჯადოსნური ფორმულა“. წიგნი ინვესტორებში ძალიან პოპულარული გახდა, თუმცა გრინბლატი ხაზს უსვამს, რომ ფორმულა ზოგჯერ წლობით ჩამორჩება ბაზარს და ბევრი სწორედ ამ დროს ანებებს თავს.
წარუმატებლობები
- ფორმულის რთული წლები: „ჯადოსნური ფორმულის“ სტრატეგია წლების განმავლობაში ჩამორჩებოდა ბაზარს, როცა ძვირი ზრდადი კომპანიები ლიდერობდნენ.
- კონცენტრაცია: Gotham ფულს სულ რამდენიმე აქციაში დებდა — ეს მაღალ შედეგს იძლეოდა, მაგრამ ერთი შეცდომაც ძვირად ჯდებოდა.
საინტერესო ფაქტები
- ნიუ-იორკში საჯარო სკოლების მხარდამჭერი ორგანიზაციის, Success Academy-ის, დაფუძნებაში მონაწილეობდა.
- ამბობს, რომ ინვესტირების წარმატების საიდუმლო არა რთული მათემატიკა, არამედ დისციპლინა და მოთმინებაა.
რა ვისწავლოთ გრინბლატისგან
- ხარისხი + ფასი. ეძებე კომპანიები მაღალი ROIC-ით და დაბალი P/E-ით — ორივე ერთად.
- სტრატეგიას დრო სჭირდება. ყველაზე კარგი სტრატეგიაც კი რამდენიმე წლით შეიძლება ჩამორჩეს ბაზარს.
- სადაც სხვები არ იყურებიან. სპინ-ოფები და სხვა სპეციალური სიტუაციები ხშირად შესაძლებლობებს მალავს.