როგორ ავირჩიოთ ETF

პირველ კურსში გავიგეთ, რა არის ETF, მეორეში — რამდენს ჭამს ხარჯი. ახლა ვისწავლოთ, როგორ შევადაროთ ერთმანეთს ორი ერთი შეხედვით ერთნაირი ფონდი.

საკონტროლო სია

1. ინდექსი: რას ყიდულობ სინამდვილეში

ფონდის სახელი ყოველთვის სრულ სურათს არ იძლევა. გადახედე ფონდის უდიდეს 10 პოზიციას და სექტორებს. მაგალითად, Nasdaq-100-ის ფონდში ტექნოლოგიური კომპანიების წილი ძალიან დიდია — ის ნაკლებად დივერსიფიცირებულია, ვიდრე მსოფლიო ინდექსის ფონდი.

2. აკუმულირებადი თუ დისტრიბუციული

• დისტრიბუციული (Dist) — დივიდენდებს ანგარიშზე გირიცხავს. მოსახერხებელია, თუ შემოსავალი გჭირდება.
• აკუმულირებადი (Acc) — დივიდენდებს ავტომატურად რეინვესტირებს ფონდის შიგნით. მოსახერხებელია ზრდისთვის: არ გიწევს ხელით რეინვესტირება და ზოგ ქვეყანაში გადასახადის გადავადებაც შეიძლება.

3. რეგისტრაციის ქვეყანა და გადასახადი

ერთსა და იმავე ინდექსს შეიძლება ორი ფონდი იმეორებდეს — ერთი აშშ-ში რეგისტრირებული, მეორე ირლანდიაში (ე.წ. UCITS ფონდები, რომლებიც ევროპული წესებით მუშაობს). მათ შორის განსხვავება შეიძლება იყოს:

• დივიდენდის გადასახადში — ამერიკული კომპანიების დივიდენდზე აშშ წყაროსთან გადასახადს აკავებს. ფონდის ქვეყნიდან გამომდინარე ეს განაკვეთი შეიძლება განსხვავდებოდეს.
• მემკვიდრეობის გადასახადში — აშშ-ს შეიძლება ჰქონდეს უცხოელის ამერიკულ აქტივებზე მემკვიდრეობის გადასახადის წესები.
• ხელმისაწვდომობაში — ზოგი პლატფორმა მხოლოდ ერთ ტიპს გთავაზობს.

4. თვალთვალის სიზუსტე

კარგი ინდექსური ფონდი ინდექსს თითქმის ზუსტად იმეორებს. სხვაობა ინდექსსა და ფონდის შედეგს შორის ძირითადად ხარჯიდან მოდის. თუ ფონდი წლიდან წლამდე ინდექსს ხარჯზე გაცილებით მეტით ჩამორჩება, ეს ცუდი ნიშანია.

ორი ფონდის შედარება

ეს სხვაობა სწორედ ხარჯმა გამოიწვია — თანაც ყოველწლიურად, რთული პროცენტით.

მოკლედ

• ETF-ის შედარებისას შეხედე ინდექსს, ხარჯს, ზომას, ლიკვიდურობასა და თვალთვალის სიზუსტეს.
• აკუმულირებადი ფონდი დივიდენდს რეინვესტირებს, დისტრიბუციული — გირიცხავს.
• რეგისტრაციის ქვეყანამ შეიძლება გადასახადზე იმოქმედოს.
• გრძელვადიანი ბირთვისთვის საუკეთესოა დიდი, იაფი, ფართო ფონდები.