ჯეკ დორსი

მოკლედ

• ჯეკ დორსი (Jack Dorsey) Twitter-ის (დღეს X) თანადამფუძნებელია — მან დაწერა ისტორიაში პირველი ტვიტი.
• 2009 წელს დააარსა Square, დღევანდელი Block — ფინანსური ტექნოლოგიების კომპანია.
• წლების განმავლობაში ერთდროულად ორ საჯარო კომპანიას ხელმძღვანელობდა.
• ბიტკოინის ერთ-ერთი ყველაზე ხმამაღალი მხარდამჭერია ტექნოლოგიურ სამყაროში.

ბავშვობა და განათლება

დორსი 1976 წელს სენტ-ლუისში დაიბადა. ბავშვობაში ენის დეფექტი ჰქონდა და მორცხვი იყო. აინტერესებდა რუკები, მატარებლები და ქალაქის სატრანსპორტო სისტემები — მოზარდობაში წერდა პროგრამებს ტაქსებისა და სასწრაფო დახმარების მანქანების მოძრაობის დასაგეგმად. ორი უნივერსიტეტი მიატოვა.

Twitter

2006 წელს დორსი პოდკასტების კომპანია Odeo-ში მუშაობდა. როცა კომპანია კრიზისში იყო, მან შესთავაზა მოკლე სტატუსების გაზიარების სერვისი — ასე შეიქმნა Twitter. 2006 წლის 21 მარტს დორსიმ პირველი ტვიტი დაწერა.

Twitter სწრაფად გახდა პოპულარული, მაგრამ ტექნიკური პრობლემები და მართვის ქაოსი ჰქონდა. 2008 წელს დორსი CEO-ს პოსტიდან გადააყენეს. 2015 წელს დაბრუნდა და 2021 წლამდე ხელმძღვანელობდა. 2022 წელს ელონ მასკმა Twitter 44 მილიარდ დოლარად იყიდა და შემდეგ X დაარქვა.

Square და Block

2009 წელს დორსის მეგობარმა და მომავალმა თანადამფუძნებელმა, შუშის ოსტატმა ჯიმ მაკკელვიმ, 2 ათასი დოლარის გაყიდვა დაკარგა, რადგან ბარათით გადახდის მიღება არ შეეძლო. ამ ამბავმა დორსი მიიყვანა იდეამდე: პატარა მოწყობილობა, რომელიც ტელეფონს უერთდება და ნებისმიერ ადამიანს ბარათით გადახდის მიღების საშუალებას აძლევს. ასე შეიქმნა Square, რომელიც 2015 წელს ბირჟაზე გავიდა. 2021 წელს კომპანიას Block დაარქვეს.

წარუმატებლობები და კრიტიკა

• Twitter-ის ზრდის პრობლემები: მისი ხელმძღვანელობის დროს Twitter-ი მომხმარებლების რაოდენობით და შემოსავლით ბევრად ჩამორჩებოდა Facebook-ს.
• ორი კომპანიის ერთდროული მართვა: ინვესტორები აკრიტიკებდნენ, რომ დორსი ორ კომპანიას ერთდროულად ვერ მოახერხებდა სათანადოდ მართვას.

საინტერესო ფაქტები

• ცნობილია ასკეტური ცხოვრების წესით: მედიტაცია, დღეში ერთხელ ჭამა და გრძელი ფეხით სიარული.
• 2020 წელს პანდემიასთან საბრძოლველად ქონების დიდი ნაწილი, დაახლოებით 1 მილიარდი დოლარი, საქველმოქმედო ფონდს გადასცა.

რა ვისწავლოთ დორსისგან

• მცირე პრობლემა შეიძლება დიდი ბიზნესი გახდეს. Square ერთი ადამიანის დაკარგული გაყიდვიდან დაიწყო.
• დამფუძნებლობა გარანტია არ არის. დამფუძნებელსაც შეიძლება დაკარგოს კომპანიის მართვა — ნახე კორპორაციული მართვა.
• კრიპტოვალუტა რისკიანია. ბიტკოინი მაღალი ცვალებადობის აქტივია — ნახე ბიტკოინი.