აქციების სახეები: ზრდა, ღირებულება, ზომა და ციკლი

ყველა აქცია ერთნაირი არ არის. ინვესტორები აქციებს რამდენიმე „ნიშნით“ ყოფენ, რაც გვეხმარება გავიგოთ, როგორ მოიქცევა აქცია და რა როლი ექნება პორტფელში.

1. ზრდა თუ ღირებულება

ზოგ წლებში ზრდის აქციები ჯობნიან, ზოგში — ღირებულებითი. არავინ იცის წინასწარ, რომელი გაიმარჯვებს, ამიტომ ფართო ფონდი ორივეს ფლობს.

2. ზომა: დიდი, საშუალო და მცირე

კომპანიებს კაპიტალიზაციის მიხედვითაც ყოფენ (ზღვრები მიახლოებითია):

• დიდი კომპანიები — უფრო სტაბილური, ცნობილი, ლიკვიდური.
• მცირე კომპანიები — მეტი ზრდის პოტენციალი, მაგრამ მეტი რყევა და რისკიც. კრიზისში ხშირად უფრო ძლიერად ეცემა.

3. ბლუ-ჩიპები

ბლუ-ჩიპი ჰქვია დიდ, ცნობილ, ფინანსურად ძლიერ კომპანიას, რომელსაც წლების წარმატებული ისტორია აქვს — მაგალითად, Coca-Cola, Johnson & Johnson ან Microsoft. სახელი პოკერიდან მოდის, სადაც ლურჯი ჟეტონი ყველაზე ძვირია. ბლუ-ჩიპი უფრო საიმედოა, მაგრამ ესეც არ იძლევა გარანტიას.

4. ციკლური და დამცავი

ზოგი ბიზნესი ეკონომიკის მდგომარეობაზე ძლიერ არის დამოკიდებული, ზოგი — თითქმის არა.

• ციკლური აქციები — ავტომობილები, მოგზაურობა, სამშენებლო მასალები, ფუფუნების საქონელი. როცა ეკონომიკა კარგადაა, ხალხი ახალ მანქანებს ყიდულობს და მოგზაურობს; კრიზისში ამ ხარჯებს პირველ რიგში ამცირებს.
• დამცავი აქციები — საკვები, წამლები, კომუნალური მომსახურება. კბილის პასტას და წამალს კრიზისშიც ყიდულობენ.

5. სექტორები

ბირჟაზე კომპანიები თერთმეტ ძირითად სექტორადაა დაყოფილი: ტექნოლოგია, ჯანდაცვა, ფინანსები, სამომხმარებლო (აუცილებელი და არააუცილებელი), ინდუსტრია, ენერგეტიკა, მასალები, კომუნალური, უძრავი ქონება და კომუნიკაციები. სექტორი გეუბნება, რა ფაქტორებზეა ბიზნესი დამოკიდებული.

მოკლედ

• ზრდის აქციები — სწრაფი ზრდა, მაღალი P/E; ღირებულებითი — სტაბილური, დაბალი P/E, ხშირად დივიდენდი.
• მცირე კომპანიები უფრო სარისკოა, დიდი — უფრო სტაბილური.
• ციკლური ბიზნესი ეკონომიკასთან ერთად მოძრაობს, დამცავი — ნაკლებად.
• კარგი პორტფელი სხვადასხვა სახის აქციებს აერთიანებს.