მოკლედ
- კენ გრიფინი (Ken Griffin) Citadel-ის დამფუძნებელია — ერთ-ერთი უდიდესი და ყველაზე წარმატებული ჰეჯ-ფონდისა მსოფლიოში.
- მისი მეორე კომპანია, Citadel Securities, აშშ-ის საფონდო ბირჟებზე ყველაზე დიდი ბაზარ-მეიკერია.
- ვაჭრობა ჰარვარდის საერთო საცხოვრებლის ოთახიდან დაიწყო, სახურავზე სატელიტური ანტენით.
- 2021 წლის GameStop-ის ამბის შემდეგ ინტერნეტ-ინვესტორების დიდი ნაწილისთვის საკამათო ფიგურად იქცა.
ბავშვობა და განათლება
გრიფინი 1968 წელს ფლორიდაში დაიბადა. ბავშვობიდან კომპიუტერები და ტექნოლოგიები აინტერესებდა. ჰარვარდში ეკონომიკას სწავლობდა და პირველ კურსზე ჟურნალ Forbes-ში წაიკითხა სტატია, რომ ერთი სატელევიზიო სავაჭრო კომპანიის აქციები „ზედმეტად ძვირი“ იყო. გრიფინმა ფსონი დადო ვარდნაზე და ფული იშოვა.
ვაჭრობა საერთო საცხოვრებლიდან
1987 წელს, 19 წლის ასაკში, ოჯახისა და მეგობრებისგან შეგროვებული ფულით დაიწყო კონვერტირებადი ობლიგაციებით ვაჭრობა პირდაპირ საერთო საცხოვრებლის ოთახიდან. ფასების რეალურ დროში მისაღებად უნივერსიტეტის შენობის სახურავზე სატელიტური ანტენა დაამონტაჟა, რისთვისაც უნივერსიტეტისგან სპეციალური ნებართვა მიიღო. იმავე წლის ოქტომბრის კრახს, როცა ბაზარი ერთ დღეში ორ მეათედზე მეტით დაეცა, გრიფინმა მოგებით გაუძლო, რადგან ფსონები ვარდნისგან იყო დაცული.
კარიერის გზა
1990 წელს, 22 წლის ასაკში, ჩიკაგოში დააარსა Citadel. ფონდი მათემატიკურ მოდელებსა და ტექნოლოგიებს იყენებდა და სწრაფად გაიზარდა. 2002 წელს შექმნა Citadel Securities, რომელიც ბაზრის ლიკვიდობას უზრუნველყოფს — ანუ მუდმივად ყიდულობს და ყიდის, რომ სხვებმა მყისიერად შეძლონ ვაჭრობა.
2022 წელს Citadel-მა ჰეჯ-ფონდების ისტორიაში ყველაზე დიდი წლიური მოგება ნახა, მიუხედავად იმისა, რომ ბაზრები იმ წელს ეცემოდა. იმავე წელს გრიფინმა კომპანიის შტაბი ჩიკაგოდან მაიამიში გადაიტანა.
წარუმატებლობები და კრიზისები
- 2008 წლის კრიზისი: Citadel-ის მთავარმა ფონდებმა ღირებულების დაახლოებით ნახევარი დაკარგა და ფონდმა ინვესტორების ფულის გამოტანა დროებით შეზღუდა. ბევრი ფიქრობდა, რომ კომპანია ვერ გადარჩებოდა. მომდევნო წლებში ფონდებმა დანაკარგი აღადგინეს.
- GameStop-ის საგა (2021): Citadel-მა ფინანსური დახმარება გაუწია ჰეჯ-ფონდს, რომელმაც GameStop-ის ვარდნაზე ფსონით დიდი ზარალი ნახა. ინტერნეტ-ინვესტორებმა გრიფინი ბოროტმოქმედად აქციეს, მის შესახებ უამრავი შეთქმულების თეორია გავრცელდა. გრიფინი ყველა ბრალდებას უარყოფდა.
ყველაზე ხმაურიანი ამბები
- კონსტიტუციის ასლი: 2021 წელს აუქციონზე აშშ-ის კონსტიტუციის ერთ-ერთი ორიგინალური ასლი იყიდა რეკორდულ ფასად, კრიპტოვალუტების ენთუზიასტების ჯგუფს აჯობა და ის მუზეუმს ათხოვა.
- რეკორდული უძრავი ქონება: ნიუ-იორკში იყიდა ბინა, რომელიც აშშ-ის ისტორიაში ყველაზე ძვირად გაყიდულ სახლად იქცა.
- ხელოვნება: ათობით მილიონ დოლარად ყიდულობს ცნობილ ნახატებს.
- ქველმოქმედება: დიდ თანხებს სწირავს ჰარვარდს, ჩიკაგოს მუზეუმებს და სამედიცინო კვლევებს.
საინტერესო ფაქტები
- Citadel Securities ამერიკაში ჩვეულებრივი ინვესტორების შეკვეთების ძალიან დიდ ნაწილს ასრულებს — ანუ, თუ აშშ-ის აქციას აპლიკაციით ყიდულობ, დიდი ალბათობით, მას Citadel ასრულებს.
- აქტიურად აფინანსებს აშშ-ის რესპუბლიკელ პოლიტიკოსებს.
რა ვისწავლოთ გრიფინისგან
- ტექნოლოგია და მონაცემები. Citadel-ის წარმატება მოდელებსა და სიჩქარეზეა აგებული — ეს ჩვეულებრივი ინვესტორისთვის მიუწვდომელია, ამიტომ ნუ ეცდები მოკლევადიან ვაჭრობაში მათ დამარცხებას.
- გაიგე, როგორ სრულდება შენი შეკვეთა. „უფასო“ ვაჭრობას თავისი ფასი აქვს — სპრედში და შეკვეთის შესრულების ხარისხში. გამოიყენე ლიმიტ-შეკვეთა.
- კრიზისიდან დაბრუნება შესაძლებელია. 2008 წელს ნახევარი დაკარგა, მაგრამ დისციპლინამ ფონდი აღადგინა.