ფულის დროითი ღირებულება

ექსპერტის დონე ერთი მარტივი, მაგრამ ძალიან ძლიერი იდეით იწყება: დღევანდელი 1 ლარი მეტი ღირს, ვიდრე 1 ლარი ერთი წლის შემდეგ. რატომ?

• დღევანდელი ლარის ინვესტირება შეგიძლია და ის გაიზრდება (რთული პროცენტი, პირველი კურსი).
• ინფლაცია მომავალ ლარს აუფასურებს.
• მომავალი ყოველთვის გაურკვეველია — დაპირებული ფული შეიძლება არ მოვიდეს.

მომავალი ღირებულება (FV)

პირველ კურსში უკვე გამოვთვალეთ, რა იქნება დღევანდელი თანხა მომავალში:

FV = PV × (1 + r)ⁿ

დღევანდელი ღირებულება (PV) — დისკონტირება

ახლა შევაბრუნოთ კითხვა: რამდენი ღირს დღეს ფული, რომელსაც მომავალში მიიღებ?

PV = FV ÷ (1 + r)ⁿ

ამ პროცესს დისკონტირება ჰქვია, ხოლო r-ს — დისკონტის განაკვეთი.

დააკვირდი: რაც უფრო მაღალია დისკონტის განაკვეთი და რაც უფრო შორსაა ფული, მით ნაკლები ღირს ის დღეს.

რატომ არის ეს ყველაფრის საფუძველი

ნებისმიერი აქტივის ღირებულება — ობლიგაციის, ბინის, მთელი კომპანიის — არის მომავალში მისაღები ფულის დღევანდელი ღირებულების ჯამი.

ეს ხსნის მეორე კურსის „ოქროს წესს“: როცა განაკვეთები იზრდება, ობლიგაციის ფასი ეცემა. და ხსნის მეხუთე კურსის დასკვნასაც: მაღალი განაკვეთები ყველაზე მეტად აზიანებს კომპანიებს, რომელთა ფული შორეულ მომავალშია — რაც უფრო შორსაა ფული, მით უფრო ძლიერად მოქმედებს მასზე დისკონტი.

ორი კომპანია, ერთი ფული, სხვადასხვა ღირებულება

მოკლედ

• დღევანდელი ფული მომავალზე მეტი ღირს: ინვესტირება, ინფლაცია, გაურკვევლობა.
• FV = PV × (1 + r)ⁿ; PV = FV ÷ (1 + r)ⁿ.
• აქტივის ღირებულება = მომავალი ფულის დღევანდელი ღირებულებების ჯამი.
• მაღალი დისკონტი და შორეული ფული = დაბალი დღევანდელი ღირებულება.