ამ კურსში ყველა ინსტრუმენტი ვისწავლეთ. ახლა ავაწყოთ მარტივი, განმეორებადი პროცესი, რომლითაც ნებისმიერ კომპანიას გაანალიზებ.
ანალიზის შვიდი ნაბიჯი ბიზნესის გაგება ↓ → ფინანსური ისტორია ↓ → მომგებიანობა ↓ → სიჯანსაღე ↓ → ზრდის ხარისხი ↓ → თხრილი ↓ → ფასი საიდან ავიღოთ ინფორმაცია წლიური ანგარიში კვარტალური ანგარიშები (10-Q) და მათი პრეზენტაციები.მენეჯმენტის კონფერენციები ანალიტიკოსებთან (ჩანაწერები და ტექსტები ხშირად საჯაროა).კომპანიის საინვესტორო გვერდი („Investor Relations“).investi.ge-ის კომპანიების გვერდები — სწრაფი მიმოხილვისთვის ქართულად. რას წავიკითხოთ წლიურ ანგარიშში ნაწილი რას იპოვი ბიზნესის აღწერა რას აკეთებს, სად, ვის უყიდის რისკ-ფაქტორები რისი ეშინია თავად კომპანიას მენეჯმენტის განხილვა რატომ შეიცვალა შედეგები ფინანსური ანგარიშგება სამი ანგარიში — ამ კურსის 2–4 გაკვეთილები შენიშვნები დეტალები: ვალის ვადები, ერთჯერადი მოვლენები
საკონტროლო სია ნაბიჯი კითხვა სად ვისწავლეთ 1 მესმის ბიზნესი და როგორ შოულობს ფულს? გაკვეთილი 1 2 შემოსავალი და მოგება 5 წელია იზრდება? გაკვეთილი 2 3 მოგება ფულად გარდაიქმნება (FCF)? გაკვეთილი 4 4 მარჟები და ROIC მაღალი და სტაბილურია? გაკვეთილი 5 5 ვალი მართვადია? გაკვეთილი 6 6 ზრდა ხარისხიანია? აქციები „იწელება“? გაკვეთილი 8 7 აქვს თხრილი? გაკვეთილი 9 8 ფასი გონივრულია კონკურენტებთან და ისტორიასთან? გაკვეთილი 7
საგანგაშო ნიშნები მოგება იზრდება, ფულადი ნაკადი — არა. ხშირი „ერთჯერადი“ ხარჯები და მუდმივად „კორექტირებული“ მოგება. ვალი სწრაფად იზრდება, პროცენტის დაფარვა ეცემა. აქციების რაოდენობა ყოველწლიურად მნიშვნელოვნად იზრდება. აუდიტორის ან ფინანსური დირექტორის ხშირი ცვლა. მენეჯმენტი ბევრს ყიდის საკუთარ აქციებს. ერთ მომხმარებელზე ან ერთ პროდუქტზე დიდი დამოკიდებულება. ბიზნესის ხარისხთან ერთად მნიშვნელოვანია, ვინ მართავს მას და ვის ინტერესებს იცავს:
მენეჯმენტი ფლობს კომპანიის აქციებს? (ინტერესები აქციონერებთან თანხვედრაშია) მენეჯმენტის ანაზღაურება გონივრულია და გრძელვადიან შედეგზეა მიბმული? მენეჯმენტი გულწრფელად საუბრობს შეცდომებზე წერილებში აქციონერებისადმი? აქვს თუ არა ყველა აქციონერს თანაბარი ხმის უფლება? მაგალითი
„მზიური ფუნთუშის“ საბოლოო სურათი: გასაგები ბიზნესი, სტაბილური ზრდა (~9%), დადებითი FCF, ზომიერი ვალი, ROIC ~12%, ვიწრო თხრილი, P/E 20 — კონკურენტზე ძვირი. დასკვნა: კარგი კომპანია, მაგრამ ფასი უკვე საკმაოდ ოპტიმისტურია. გონივრული ინვესტორი შეიძლება დაელოდოს უკეთეს ფასს ან ჩადოს მხოლოდ პატარა წილი.
მნიშვნელოვანია
ანალიზი ალბათობებზეა და არა გარანტიებზე. საუკეთესო ანალიზიც ზოგჯერ მცდარი აღმოჩნდება. ამიტომ ცალკეული აქციები პორტფელის მხოლოდ „თანამგზავრის“ ნაწილში იყოს (მესამე კურსი), ბირთვი კი — ფართო ფონდებში.
სანამ მეხუთე კურსზე გადახვალ ახლა შეგიძლია ცალკეული კომპანიის შეფასება. შემდეგ კურსში — „ბაზრები და მაკროეკონომიკა“ — ვნახავთ „დიდ სურათს“: როგორ მოქმედებს ეკონომიკა, ცენტრალური ბანკები, ინფლაცია და ინვესტორების ფსიქოლოგია მთელ ბაზარზე.
მოკლედ ანალიზი = ბიზნესი → ფინანსები → მომგებიანობა → სიჯანსაღე → ზრდა → თხრილი → ფასი. წლიური ანგარიში ყველაზე სანდო წყაროა; წაიკითხე რისკ-ფაქტორებიც. იცოდე საგანგაშო ნიშნები და შეაფასე მენეჯმენტი. კარგი კომპანია + ძვირი ფასი ≠ კარგი ინვესტიცია. კურსი საგანმანათლებლოა და არ წარმოადგენს ფინანსურ რჩევას.
ინვესტორი